Croesawu ffoaduriaid gydag iaith addysg gynhwysol

ESOL_pilot_project


Mae academyddion ym Mhrifysgol De Cymru wedi cyflwyno cwrs newydd i athrawon i helpu i ddarparu gwersi Saesneg cynhwysol, croesawgar i ffoaduriaid ac ymfudwyr gorfodol.

English Research Dr  Mike Chick

Cynhaliodd Dr Mike Chick, Hyrwyddwr Ffoaduriaid PDC, a Barrie Llewelyn, darlithydd mewn Ysgrifennu Creadigol, y prosiect peilot naw wythnos ar gyfer athrawon ESOL (Saesneg ar gyfer Siaradwyr Ieithoedd Eraill), yn Addysg Oedolion Cymru ac yn yr elusen Oasis yng Nghaerdydd.

Roedd y prosiect yn gysylltiedig â gwaith Dr Chick gyda’r Sefydliad Dysgu a Gwaith, ar ôl cwblhau adolygiad o bolisi ESOL Cymru Llywodraeth Cymru.

Dywedodd Dr Chick, “Un o’r pwyntiau allweddol o’r adolygiad oedd i bobl sy’n addysgu ffoaduriaid ac ymfudwyr gorfodol gael gwybod a bod yn ymwybodol o ba mor bwysig yw ennill sgiliau iaith i’r ymdeimlad hwnnw o berthyn a’r teimlad o gynhwysiant yn eu cymunedau newydd.”

“Yn aml iawn, athrawon iaith yw rhai o’r ychydig iawn o bobl y gall ffoaduriaid ac ymfudwyr gorfodol fynd atynt yn eu cymuned, i ofyn cwestiynau am faterion fel tai, dod o hyd i swydd, delio â’r system Credyd Cynhwysol – hyd yn oed gwiriadau DBS i alluogi iddynt weithio mewn ysgolion ac ati.

“Felly, mae angen i ni symud oddi wrth addysgu iaith yn unig, ac annog athrawon ESOL i fynd ati i’w cyflwyno mewn ffordd wahanol i’r ffordd y gallai athro Ffrangeg, Sbaeneg neu Almaeneg wneud hynny.

“Dim ond o fewn y paramedrau a roddir iddyn nhw y gall athrawon weithio, felly os ydyn nhw’n defnyddio’r holl amser sydd ganddyn nhw i baratoi myfyrwyr ar gyfer profion ac arholiadau, ychydig iawn o le sydd i ddelio â’r pryderon dyddiol go iawn sy’n ystyrlon ac yn bwysig i’w myfyrwyr.”

ESOL_pilot_project_2

Roedd y prosiect yn cynnwys dulliau fel addysgeg gyfranogol, sy’n rhoi’r offer i athrawon addysgu iaith o amgylch materion y mae dysgwyr yn eu hawgrymu ac yr hoffent ganolbwyntio arnynt, yn hytrach na dilyn llawlyfr cwrs neu baratoi ar gyfer arholiad.

Roedd hefyd yn ymdrin â ffyrdd creadigol o ddefnyddio iaith trwy weithgareddau amrywiol, megis tripiau dydd, caffis sgwrsio a digwyddiadau cymunedol, dod â ffoaduriaid ac ymfudwyr gorfodol ynghyd â phobl o'r cymunedau y maent wedi ailsefydlu ynddynt.

Ychwanegodd Dr Chick: “Ein nod yw creu gofodau i roi’r hyder i athrawon addysgu addysg iaith sy’n cynnwys meithrin ymdeimlad o berthyn a chynhwysiant. Mae’n ymwneud â defnyddio iaith mewn sefyllfaoedd bob dydd – caniatáu i ffoaduriaid ac ymfudwyr gorfodol siarad ag athro eu plentyn am eu perfformiad yn yr ysgol, siarad â’u meddyg teulu; pob math o sgyrsiau hanfodol.”

Yn dilyn y prosiect peilot, mae Dr Chick a Barrie Llewelyn yn gobeithio cyflwyno’r cwrs yn ddigidol i gyrraedd grŵp ehangach o athrawon ESOL. Defnyddir y data a gesglir o’r cynllun peilot hefyd gan Lywodraeth Cymru i lywio ei gwaith ar ddatblygu cwricwlwm i Gymru sy’n rhoi’r dinesydd yn gyntaf, gan gwmpasu meysydd fel gofal iechyd, rhifedd ac addysg ddigidol i oedolion sydd am ddychwelyd i ddysgu.

Dywedodd Dr Chick: “Yn PDC, rydym yn rhannu gweledigaeth Llywodraeth Cymru i sicrhau bod pawb sy’n byw yng Nghymru yn cael mynediad cyfartal at y gwasanaethau sydd eu hangen arnynt i’w helpu i gyfrannu at ein gwlad fywiog a modern.

“Mae darpariaeth ESOL yn rhan bwysig o nod hirdymor Cymru o ddod yn Genedl Noddfa, ac felly po fwyaf y gallwn annog pobl i ddod at ei gilydd a dysgu am ddiwylliannau ein gilydd, y mwyaf cytûn fydd ein cymdeithas.”